Maar hij keeg gelijk. Na een stormachtige nacht waarin het buiten steeds lichter werd, stonden we vanochtend op in een prachtige witte wereld. Na een haastig ontbijt is het kroost, stevig ingepakt, naar buiten vertrokken om met hun vriendjes te sleeen, door de velden te rennen en iglo’s en sneeuwpoppen te maken. Buurmannen met tractoren proberen ondertussen de straten sneeuwvrij te krijgen, zodat we toch het dorp uitkunnen. En buurmannen met grote sneeuwschuivers scheppen al mopperend de bergen sneeuw die de buurmannen met hun tractoren voor hun garage hebben geschoven, weer weg.

Hoe lang het niet zo sneeuwvrij ‘sneeuwvrij’ gaat duren is niet helemaal duidelijk. De burgemeester verkondigt op zijn site dat de scholen weer opengaan als de weersomstandigheden verbeterd zijn. ‘t Sneeuwt niet meer, dus dat is volgens mij al een hele verbetering. Kroost vindt mij veel te voorbarig. Bij een kop warme chocolademelk worden ze het er over eens dat ze pas weer naar school kunnen als alle sneeuw, inclusief die stevige sneeuwpop, helemaal verdwenen is. Het wordt uiteindelijk een gulden middenweg: nog één dagje extra vrij vanwege geknapte electriciteitspalen, maar dan is er weer school. Maar voor hoelang is de vraag, want als we de weersvoorspellingen mogen geloven liggen er nog heel wat ‘sneeuwvrij-’ dagen in het verschiet!

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

Citadels op Monte Titano

San Marino bestaat uit een aantal kleine dorpen om en ‘hoofddorp’ San Marino op de berg Monte Titano. Het land bestaat uit negen citadels, waarvan San Marino zelf de bekendste is. In het prachtige historische centrum van het stadje kunnen oude muren, poorten en 3 torens, die het land overkijken, gevonden worden. Van deze torens zijn er spectaculaire uitzichten over de Apennijnen en de rollende heuvels richting de Adriatische zee. Aan de kust ligt de bekende en drukke badplaats Rimini, waardoor San Marino in het hoogseizoen een populaire dagtrip bestemming is.

Toerisme is er sterk ontwikkeld en in de straten van San Marino bevinden zich een groot aantal souvenir winkeltjes en restaurants. Vooral in de zomer stroomt het land vol met dagtoeristen. Dit is dan ook niet de beste tijd San Marino te bezoeken. Daarentegen kan er tijdens het laagseizoen in alle rust genoten worden van de talrijke monumenten, indrukwekkende gebouwen, en magnifieke uitzichten die het land te bieden heeft. In het stadje kunnen ook een aantal leuke musea gevonden worden, die betrekking hebben op de interessante geschiedenis van het land. In 2008 riep Unesco het historische centrum en de Titano berg uit tot werelderfgoed; als getuigen en bewijs van een vrij republiek die al sinds de Middeleeuwen bestaat. Ook deel van het werelderfgoed zijn de San Marino Basiliek, het stadhuis en het 18e eeuwse Titano theater.

Vanzelfsprekend wordt er in San Marino Italiaans gesproken en ook haar keuken is grotendeels beïnvloedt door de grote buurman. Het aanleggen van olijf- en wijngaarden in San Marino begon honderden jaren geleden al en het land heeft haar eigen wijnen die zeker het proberen waard zijn.

Deze post werd geschreven door gastblogger Rene van Kessel

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

Engelstalige Italiaanse film
Samen met Umberto Contarello schrijft hij het script voor ‘This must be the place‘ met Sean Penn als hoofdrolspeler in gedachten. Vervolgens zoekt hij Talking Heads-zanger David Byrne op en vertelt hem over zijn project, vernoemd naar een song van zijn band. Sorrentino vraagt Byrne en passant ook de rest van de filmmuziek te verzorgen en een rolletje te spelen in de film. De internationale cast wordt verder uitgebreid met onder andere Frances McDormand, Eve Hewson en Judd Hirsch en de basis voor de engelstalige film van Italiaanse hand is gelegd. Een film die afgelopen mei, drie jaar na de opmerking van Penn, met veel succes in Cannes wordt gepresenteerd.

Cheyenne
Penn is Cheyenne, een 50-jarige rockster met een slepende falsetstem. En hoewel hij al lang niet meer optreedt, ziet hij er met zijn witgepoederde gezicht, zijn rode lippenstift en zijn zwarte opgetiste haren uit alsof hij zo het podium op moet.  Samen met zijn vrouw Jane woont hij op zijn landgoed bij Dublin, waar hij ietwat depressief een doelloos leven leidt. De naderende dood van zijn vader, met wie hij al 30 jaar geen contact meer heeft, brengt hem terug naar New York. Daar neemt hij een beslissing die de ommekeer in zijn leven betekent: Cheyenne wil zijn vaders zoektocht naar de man die hem in Auschwitz vernederde, afronden. Hij wordt daardoor de meest bijzondere nazi-jager ooit: melancholiek, gevoelig, kinderlijk maar tegelijkertijd wijs en moedig. De ontmoetingen tijdens zijn tocht schudden hem wakker en zijn reis op zoek naar wraak verandert in één van verzoening en zelfontdekking.

Sorrentino’s stijl
In de film zijn duidelijk ‘Sorrentiniaanse’ elementen te herkennen. Het verhaal ontvouwt zich langzaam en lineair, zonder flashbacks of verdere uitleg. Al kijkend vallen daardoor alle stukjes op hun plek en leer je Cheyenne begrijpen. Sorrentino raakt andere drama’s en personages even aan zonder ze echter verder te uit te diepen. Hij heeft grote aandacht voor details en maakt gebruik van symbolisme om zijn verhaal te ondersteunen, zoals de trolley van Cheyenne die symbool staat voor het verleden dat hij meedraagt. Zoals gewoonlijk spelen de dialogen een belangrijke rol, zowel in het Ierse als in het Amerikaanse, road-movie-achtige gedeelte van de film. En dankzij Sorrentino’s typische humor wordt de film nergens zwaar op de hand ondanks thema’s als ouder-kind relaties en de Holocaust. Integendeel: ‘This must be the place‘ is de meest positieve en opgewekte film uit het oeuvre van Sorrentino. Een grappig en ontroerende film, die in alle opzichten geslaagd is en het bekijken meer dan waard.

De film draait sinds 14 oktober in 300 Italiaanse zalen. De film is nog niet in de  Nederlandse of Belgische bioscopen te zien.

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

Smaak-app
Mocht je liever geen boeken meenemen in je handbagage, dan is het een goed idee om de ‘Smaak van Rome’ in de Appstore aan te schaffen. Zo heb je meer dan 150 gouden adresjes voor een culinaire tussenstop met alle informatie én foto altijd bij de hand. Het navigatiesysteem helpt je off line de juiste weg er naar toe te vinden, dus zonder de extra kosten voor het internetgebruik in het buitenland. ‘De Smaak van Rome’ is kortom onmisbaar voor een onvergetelijke reis!

Magazine ‘Smaak van Italie‘ i.s.m. Uitgeverij Dominicus, september 2011
ISBN 9789025749866; € 15,00

‘Smaak van Rome’ app, Appstore; €3,99

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

Roberto Saviano in het voorwoord van Vieni via con me

Het programma  ‘Vieni via con me’  (vert: kom weg met mij)van Fabio Fazio en Roberto Saviano was afgelopen jaar hèt televisie-evenement in Italie  Een programma liet in vier afleveringen een ander Italie aan het publiek zien, dan het Italie dat hen via de televisie voorgespiegeld wordt. Met belangrijke gasten zoals Roberto Benigni, die zelfs gratis meededen nadat er geknipt werd in het budget.  Met elke uitzending een monoloog van Roberto Saviano over thema’s waar normaliter nauwelijks aandacht aan wordt besteedt: de contacten tussen mafia en de politiek in Noord-Italie, de leugens met betrekking tot de aardbeving in Abruzzo, de business van het afval, het mechanisme van het kopen van stemmen. En een programma gevuld met lijstjes. Lijstjes van gasten van diverse pluimage, over hun dagelijkse leven, hun beroep, een belangrijke gebeurtenis in hun leven, over de actualiteit. Voorgelezen, simpele lijstjes die  ontroerde, vrolijk maakte of juist een gevoel van onrechtvaardigheid opriepen. En ondanks de tegenwerking vanuit de RAI scoorde het programma hogere kijkcijfers dan de wedstrijden van Champions League en reality-shows die op hetzelfde tijdstip werden uitgezonden en op een piekavond zelfs 43% (bijna 11,5 miljoen kijkers). Naar aanleiding van het programma  presenteerde Saviano gister het boek ‘Vieni via con me’  bij uitgeverij Feltrinelli in Milaan met daarin de verhalen uit de uitzending. Hij deed dat, geheel in stijl, met zijn lijstje van 10 dingen die ‘t waard zijn om voor te leven uit het voorwoord van het boek. En de uitnodiging om een eigen lijstje van 10 naar hem te sturen. Wat zijn die 10 dingen voor jullie?

Saviano’s lijstje:

1) de aversaanse buffelmozzarella; 2) Billy Evans die de ‘Love Theme from Spartacus‘ speelt; 3) de persoon van wie je het meest houdt meenemen naar de graftombe van Raffaello Sanzio en de latijnse inscriptie lezen die velen negeren*; 4) Maradona’s goal van 2 -0 tegen Engeland tijdens de wereldkampioenschappen van 1986 in Mexico; 5) De Ilias; 6) Via mijn koptelefoon luisteren naar Bob Marley die ‘Redemption Song‘ zingt terwijl ik vrij rondwandel; 7) De zee induiken, maar in het diepe water, waar de zee zee is; 8.) Dromen dat je naar huis terugkeert nadat je verplicht  heel, heel lang weg bent geweest; 9) vrijen op een zomermiddag in het zuiden; 10) Na een dag waarin ze handtekeningen tegen je hebben verzameld, de computer aanzetten en een mailtje van mijn broer vinden met de woorden “Ik ben trots op je”.

*Op het graf staat: Ille hic est Raphael timuit quo sospite vinci rerum magna parens et moriente mori (Vert.: Dit is Raphael, (door) wie de natuur vreesde te worden overwonnen en (nu) hij dood is, dood te gaan)

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

Chiamami ancora amore

E per la barca che è volata in cielo
che i bimbi ancora stavano a giocare
che gli avrei regalato il mare intero
pur di vedermeli arrivare

Per il poeta che non può cantare
per l’operaio che  ha perso il suo lavoro
per chi ha vent’anni e se ne sta a morire
in un deserto come in un porcile
e per tutti i ragazzi e le ragazze
che difendono un libro, un libro vero
così belli a gridare nelle piazze
perché stanno uccidendoci il pensiero

per il bastardo che sta sempre al sole
per il vigliacco che nasconde il cuore
per la nostra memoria gettata al vento
da questi signori del dolore

Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore
Che questa maledetta notte
dovrà pur finire
perché la riempiremo noi da qui
di musica e parole

Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore
In questo disperato sogno
tra il silenzio e il tuono
difendi questa umanità
anche restasse un solo uomo

Chiamami ancora amore
Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore

Perché le idee sono come farfalle
che non puoi togliergli le ali
perché le idee sono come le stelle
che non le spengono i temporali
perché le idee sono voci di madre
che credevamo di avere perso
e sono come il sorriso di Dio
in questo sputo di universo

Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore
Che questa maledetta notte
dovrà pur finire
perché la riempiremo noi da qui
di musica e parole

Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore
Continua a scrivere la vita
tra il silenzio e il tuono
difendi questa umanità
che è così vera in ogni uomo

Chiamami ancora amore
Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore
Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore

Che questa maledetta notte
dovrà pur finire
perché la riempiremo noi da qui
di musica e parole

Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore
In questo disperato sogno
tra il silenzio e il tuono
difendi questa umanità
anche restasse un solo uomo

Chiamami ancora amore
Chiamami ancora amore
Chiamami sempre amore
Perché noi siamo amore

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

Echte Eco
‘De begraafplaats van Praag’ is een echt ‘Eco-boek’: met een meesterlijk opgebouwd plot, het bloemrijke taalgebruik dat bij Eco hoort, veel historische feiten en gevuld met duistere figuren en hun verborgen agenda’s.  Deze keer schetst Eco het beeld van het historische en politieke Europa van de 19e eeuw met zijn complotten, aanslagen en samenzweringen. Hij onderzoekt daarnaast met zijn intellectuele nieuwsgierigheid één van de taboes in de westerse wereld: de moderne antisemitische ideeën die zich in de 19e eeuw vormden en de basis werden voor de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog. Het dagboek van Simone Simonini, volgens Eco de “meest cynische en onsympathieke hoofdpersoon uit de literatuurgeschiedenis” is de leidraad van het verhaal.

Simone Simonini
Simone Simonini, wiens initialen al symbool staan voor zijn gedachtengoed, begint in maart 1897 in Parijs met het schrijven van een dagboek waarin hij terugblikt op zijn leven. Sinds zijn vroegste jeugd wordt hij geïndoctrineerd met de anti-joodse theoriën van zijn grootvader, kapitein Simonini. Hij krijgt bij zijn grootvader thuis onderwijs van jezuïten en komt aan de universiteit in Turijn pas in aanraking met leeftijdgenoten. Simonini is daardoor een buitenstaander, een observeerder, die niet veel sociale empathie heeft. Nadat hij als assistent van een notaris/vervalser de kneepjes van het vervalsen van documenten heeft geleerd, wordt hij ingehuurd door de Piemontese inlichtingendienst om de kringen rondom de onafhankelijkheidsstrijder Garibaldi te bespioneren. Zijn carrière als spion en geschriftvervalser neemt vanaf dan een vlucht en langzaamaan verandert Simonini in een man die geen enkele manier om aan de kost te komen buitensporig vindt en geen enkele wet onschendbaar. Hij grijpt elke mogelijkheid aan om voor geld de geschiedenis te herschijven en deinst er niet voor terug de oorzaak van andermans ongeluk te zijn. Hij is een slechterik die de verschillende Europese inlichtingendiensten goed van pas komt en daarvoor beloond wordt.

We zien de gebeurtenissen echter niet alleen door de ogen van Simone Simonini: een zekere abt Dalla Picolla schrijft mee in het dagboek. De abt is de alter ego van Simonini, zijn katholieke geweten, tegelijkertijd medeplichtige en slachtoffer, die zijn herinnering vormt aan gebeurtenissen en gevoelens die Simonini liever vergeet. En er is de steeds tussen de dagboekfragmenten door terugkerende Verteller, die niet alleen zijn ergernissen over Simonini’s verhaal uit, maar ook delen van de oorspronkelijke dagboektekst vervangt door zijn samenvatting van de gebeurtenissen.

Protocollen van Zion
De titel van de roman verwijst naar een hoofdstuk in de roman “Biarritz” van Hermann Goedsche, dat op zijn beurt de kern vormt van de “Protocollen van de Wijzen van Sion” geschreven door de beruchte en invloedrijke antisemist Sergej Nilus. Over het ontstaan van de protocollen is altijd veel gediscussieerd. Eco schrijft de protocollen toe aan Simone Simonini, die zijn leven besteedt aan het schrijven van zijn “meesterwerk” met zijn haat jegens de Joden als basis. Zijn protocollen zijn een serie valse documenten die de geheime ontmoeting van de oude wijzen van de 12 stammen van Israël op de begraafplaats van Praag moeten bewijzen. Zij zouden een complot smeden om alle regeringen ter wereld om ver te werpen en de absolute macht te veroveren. In werkelijkheid is het ware complot dat van Simonini, die alle door de eeuwen heen geschreven teksten tegen het jodendom verzameld, ze mixt met zijn kinderlijke angsten en de legendes die hem in zijn jeugd werden verteld, en zo één van de meest verpreide en gevaarlijke documenten ter wereld samenstelt.

Antisemitisme
De anti-joodse ideeën en de aandacht voor de aanhangers ervan, heeft stof doen opwaaien in Italië. Onder andere vanuit het Vaticaan kwam de kritiek dat Eco’s roman antisemitische gevoelens zou aanwakkeren en daarom een gevaarlijk boek zou zijn. Naar mijn idee is het juist de ontkrachting van die ideeën die de ware aard van het boek bepalen. Dit komt heel duidelijk naar voren in de pagina’s die Eco besteedt aan de Dreyfuss-affaire. Hij ontmaskert de samenzwering tegen joodse officieren in het Franse leger en besteedt aandacht aan de strijd van Franse intellectuelen als Emile Zola om de officier Dreyfuss te rehabiliteren. Met het ontmaskeren van die samenzwering stelt hij, net als in andere delen van het boek, ook andere niet onbelangrijke zaken aan de kaak: de manipulatie van nieuwsberichten, de valse mythes die worden gebruikt als argumenten en de onmogelijke controle over de afkomst van berichten en over de (on)betrouwbaarheid van informatie. Al lezend overvalt je dan ook regelmatig het gevoel over de realiteit waarin wij leven te lezen. En die parallellen zorgen ervoor dat Eco’s niet alleen een beeld schetst van de 19e eeuw, maar in zekere zin ook van de 21ste.

Uitgeverij Prometheus, Amsterdam 2011
ISBN 9789044617313

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

We startten op de Piazza del Duomo met een brioche en ‘a minnulata‘, de befaamde amandelgranita. We maakten foto’s bij de Fontana dell’Elefante en liepen vervolgens de Via Etnea af, terwijl het Catania van toen door de herinneringen en verhalen steeds meer in het Catania van nu zichtbaar werd. We kwamen over de Piazza Università, met de gebouwen van de Universiteit en het voormalig lyceum en gingen verder, langs de Basilica Collegiata, over de Piazza Stesicoro met het monument voor Catania’s beroemde inwoner Vincenzo Bellini en de resten van het Romeinse amfitheater richting Villa Bellini. Op nog geen 50 meter van dit park leidde onze gids ons naar de binnenplaats waar hij de eerste 25 jaar van zijn leven gewoond had. Natuurlijk was er veel veranderd en was zijn ouderlijk huis verdwenen,  maar het traliewerk waar hij zich als jongetje aan op trok om sterker te worden was er nog, net als de houtoven waar hij ‘s nachts als hij te laat thuis kwam sliep en het raam van de voormalige banketbakkerij waar hij snoepjes pikte. Ook herkende hij namen van families op de plaatjes bij de grote deur voor de binnenplaats.. En die vormden weer de aanleiding voor nog meer verhalen.

Tijdens onze wandeling door de stad, kon ik me steeds beter voorstellen dat onze vriend zich na al die jaren nog steeds ‘Catanees’ voelt. Het zal misschien aan de mix van herinneringen, ontroerende verhalen en emoties hebben gelegen,  maar ik vond Catania een prachtige stad met een speciale sfeer. En als ik de kans krijg, keer ik er gauw terug om haar beter te leren kennen.

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.

Oma’s pak spelkaarten met die gekke aas was ik totaal vergeten tot ik afgelopen maart op een donkere avond die vierkante koepel met lange spits met eigen ogen zag. In een flits kwam alles weer terug: mijn oma’s huiskamer, de gezichten van mijn zusje en onze neefjes en nichtje én het pak spelkaarten met die aas. En ook nu voelde ik verbazing, maar in tegenstelling tot toen vermengd met bewondering: La Mole Antonelliana in Turijn is een prachtig en indrukwekkend bouwwerk, dat door de belichting ‘s avonds nog mooier is dan bij daglicht. De kleur van de muren, de ramen, het blauwige dak en de pilaren onder de koepel: het is in één woord een plaatje!

De bouw van La Mole startte in 1863, met het idee een synagoge met aanliggende school te bouwen. De architect Alessandro Antonelli veranderde het project door de koepel te verhogenl. De hogere kosten van die veranderingen en de langere bouwtijd die zij met zich mee zouden brengen, deed de joodse gemeenschap in 1869 besluiten een provisorisch plat dak te laten bouwen in plaats van de koepel. In 1873 ruilde zij La Mole voor een ander stuk bouwgrond met de gemeente Turijn, die het bouwwerk aan Vittorio Emanuel II wilde opdragen. In 1889, een jaar na de dood van Antonelli die tot op het laatst van zijn leven bij de bouw betrokken was, werd La Mole in gebruik genomen. Het was met zijn 167,5 meter het toentertijd hoogst gemetstelde gebouw ter wereld.

In La Mole Antonelliana is tegenwoordig ‘il  Museo Nazionale del Cinema‘ gehuisvest. Het museum is een aanrader, ook als je geen Italiaans spreekt en/of kinderen mee hebt die normaalgesproken gauw uitgekeken zijn in een museum. Je kunt de ontwikkeling van de film vanaf de allereerste magische lantaarn tot vandaag de dag bekijken, waarbij je kunt spelen met de experimenten die klaar staan om meer uitleg te geven. Er zijn decors te bezichtigen van de eerste Italiaanse films, waardoor je je op een filmset waant waar net iedereen vertrokken is. In de grote zaal kun je achterover geleund in pluchen stoelen op verschillende doeken films bekijken, terwijl er een glazen lift door de ruimte naar boven suist om mensen van het prachtige uitzicht vanaf de spits te laten genieten. La Mole Antonelliana is dus niet alleen mooi om van buiten te bezichtigen, maar ook zeker een bezoekje aan het museum waard.

Tip: Bij de VVV van Turijn kun je de Torino + Piemonte Card kopen als je de stad bezoekt. Deze kaart geeft niet alleen recht op vrij reizen met het openbaar vervoer in de stad, maar ook op vrije entree in 170 aangesloten musea en de panoramische lift in La Mole. Het maakt een verblijf in Turijn daardoor nog leuker!

©2012 Italieblog. All Rights Reserved.